Polonya Sorumlu Kalkınma Endeksi sıralamasında yükseliyor

Polonya Sorumlu Kalkınma Endeksi sıralamasında yükseliyor

Polonya, Polonya Ekonomi Enstitüsü'nün 2019'dan bu yana derlediği Sorumlu Kalkınma Endeksi'nde 2021'de 33. sıradan 2022'de 26. sıraya yükseldi. Bu, Vişegrad Grubu ülkeleri arasındaki tek ilerlemedir. İskandinav ülkeleri bir kez daha sıralamanın ilk yarısında hakimiyetini sürdürüyor ve ilk ondaki yerlerin yarısını kaplıyor.

Polonya, Polonya Ekonomi Enstitüsü'nün 2019'dan bu yana derlediği Sorumlu Kalkınma Endeksi'nde 2021'de 33. sıradan 2022'de 26. sıraya yükseldi. Bu, Vişegrad Grubu ülkeleri arasındaki tek ilerlemedir. İskandinav ülkeleri bir kez daha sıralamanın ilk yarısında hakimiyetini sürdürüyor ve ilk ondaki yerlerin yarısını kaplıyor.

Sorumlu Kalkınma Endeksi (IOR), GSYİH'ye alternatif olarak oluşturulmuştur ve tek tek ülkelerde meydana gelen değişikliklerin daha doğru bir şekilde temsil edilmesine olanak tanır.

IOR'un 4 bileşeni vardır: mevcut refah, gelecekteki refahın yaratılması, ücret dışı faktörler, iklim sorumluluğu. Endeks 9 göstergeye göre derleniyor. Veriler, diğerlerinin yanı sıra, Dünya Bankası, Avrupa Komisyonu veya Birleşmiş Milletler veritabanlarından alınır. En son analiz 40 ülkeye baktı.

Kuzey ülkeleri sıralamada zirvede

Kuzey ülkeleri, en yüksek IOR değerlerine sahip ülkeler arasında sürekli olarak üstünlük sağlıyor. Bunun nedeni, bu ülkelerin kalkınma stratejilerinde ekonomik, sosyal ve çevresel boyutların uyumlu bir şekilde bir araya getirilmesidir. İsveç, bireysel kategorilerde kazanamasa da genel klasmanda birinci oldu. Bu, gelişimin bireysel yönleri arasındaki dengeyi gösterir. İskandinav ülkeleri, yaşam beklentisi gibi finansal olmayan kategorilerde en yüksek puanları alıyor. En uzun süre Norveç, İsveç, İzlanda ve Danimarka'da yaşıyorlar. Yüksek sonuçlar aynı zamanda güvenlik, temiz bir çevre ve vatandaşların sağlığı ile de ilişkilidir.

En yüksek endeks puanına sahip 40 ülkenin yüzde 75'inden fazlası Avrupa ülkeleri. Bunun temel nedeni eğitim harcamaları ile araştırma ve geliştirme (sütun II) alanlarındaki GSYH yüzdesi olarak iyi performanstır. Batı Avrupa'da gösterge 4,5-6 puan aralığında dalgalandı ve Avrupa Birliği genelinde ortalama 3,9 puan oldu. Avrupa dışında bu değerler daha düşüktü; örneğin Singapur'da 2,5 puan, Kanada'da ise 3,8 puan. Bu bileşenin daha düşük değerlerinin Avrupa'da, örneğin Lüksemburg (3,0), Malta (3,2) ve İrlanda (2,2) gibi vergi cenneti olarak bilinen ülkelerde de gözlemlendiğini belirtmekte fayda var.

Enflasyon refahın önündeki en büyük zorluktur

Ekim 2022'de Euro Bölgesi'nde enflasyon %10,6 ile rekor seviyeye ulaştı. Bu esas olarak tedarik zinciri krizinin ve Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmanın bir sonucuydu. Gıda ve enerji fiyatlarında da önemli artışlar yaşandı. Artan enflasyon hane halkı tüketici harcamalarını zayıflattı. Hane başına harcama miktarı nominal olarak %4,3 oranında azaldı (9,2'den 8,8 bin ABD dolarına).

Reel ücretlerdeki düşüşe rağmen Avrupa Birliği'nde tüketim hâlâ pandemi öncesine göre daha yüksek (ortalama yaklaşık %3,3). Tüketici harcamalarında en yüksek büyüme Bulgaristan (2020'ye göre %22), Hırvatistan (%15) ve Letonya'da (%13) gözlendi. Polonya'da 2020-2022'de tüketim artışı %6,7 oldu.

2022 yılı, ekonomik istikrara ve sosyal refaha olağanüstü bir vurgu yaparak küresel kalkınmada belirgin bir değişimi beraberinde getirdi. Kuzey ülkeleri istikrarlı bir şekilde gelişmeye devam ediyor. COVİD-19 salgını nedeniyle küresel piyasalarda yaşanan sorunlar ve Ukrayna'da yaşanan olaylar nedeniyle enerji fiyatlarında yaşanan benzeri görülmemiş artışlar (örneğin gaz fiyatının 2020'de 69 PLN/MWh'den 2022'de 600 PLN/MWh'ye yükselmesi) nedeniyle, Birçok Avrupa ülkesi, enerji krizinin tüm maliyetlerinin tüketicilere yansıtılmaması için koruyucu mekanizmalar uygulamaya karar verdi. Eylem çeşitli biçimlerde gerçekleşti; örneğin, İspanyol hükümeti enerji üretimi üzerindeki %7'lik vergiyi kaldırdı ve Polonya hükümeti termal enerji ve su fiyatlarına kısıtlamalar getirmeye karar verdi.

Polonya'nın IOR sıralamasında Visegrad Grubundan tek ülke olarak tanıtılması

Polonya, Sorumlu Kalkınma Endeksi sıralamasında 33'üncü sıradan 26'ncı sıraya yükseldi ve Visegrad Grubu'ndaki tek ülke oldu. Bu esas olarak 2022 yılında net gelir ve tüketimdeki artışın sonucudur. Tüketici harcamaları AB ülkelerine göre daha güçlü bir şekilde arttı. Diğer ülkelerde düşüş görüldü: Çek Cumhuriyeti 20. sıradan 22. sıraya, Macaristan 28. sıradan 34. sıraya ve Slovakya 27. sıradan 31. sıraya geriledi.

Polonya'da hala geliştirilecek alanlar var. Ücret dışı faktörler kategorisinde (sütun III), hem Visegrad Grubunun hem de Polonya'nın ortalama sonucu Avrupa Birliği ortalamasının altındaydı ve önceki çalışmaya göre düşüş gösterdi. Gerilemenin nedeni ise Kovid-19 salgını ve aşırı ölüm oranlarının yaşam beklentisinin kısalmasına yol açmasıydı. Bileşen II'de - Ar-Ge ve eğitim harcamalarının GSYİH yüzdesi olarak Visegrad Grubu için ortalama olarak AB'den daha düşüktür - %3,6'ya karşılık %3,9.

Öte yandan, Visegrad Grubu IV. Sütun – İklim Sorumluluğu alanında en iyi sonucu elde ederken (AB'de %5,6'ya karşılık 5,7), grup içinde bu sütunda Polonya en yüksek puanı aldı (%6,2). Bu, temel yıl olan 1990'a kıyasla CO2 emisyonlarındaki önemli azalmanın sonucudur.

Kaynak: pie.net.pl